Blog

Wat als je iemand niet kunt vergeven?

Geschreven door Wouter, maker van Just make peace. · 5 min lezen

Inhoud

Direct antwoord

Iemand niet kunnen vergeven is geen fout van jou. Vaak is het eerlijk: wat er gebeurde, was niet oké. Je hoeft de ander niet eerst gelijk te geven om verder te kunnen. Wat kan: kijken wat het je nu nog kost, en welke oude zin over jezelf eronder zit, zoals “ik mag op niemand rekenen”.

Waarom lukt het niet, ook al wil je het?

Iedereen zegt dat je verder moet. Je wilt het ook. Je hebt het misschien al tien keer besloten: ik ga er niet meer over nadenken. En dan hoor je die naam, en alles staat er weer.

Dat ligt niet aan je wil. Het ligt aan wat de ander gelijk geven zou betekenen. Een deel van jou zegt: als ik stop met boos zijn, dan was het blijkbaar niet zo erg. Dan heeft hij gewonnen. Dan was ik degene die overdreef. Zolang je dat zo voelt, kun je het niet. En dat is logisch.

Er is nog iets. De ander heeft vaak nooit toegegeven wat er gebeurde. Je wacht op een “sorry” dat niet komt. Hoe kun je iets afsluiten wat de ander nooit heeft geopend?

Moet je de ander gelijk geven om verder te kunnen?

Nee. Dit is het belangrijkste. Er zijn twee dingen die mensen door elkaar halen.

Het eerste is wat je van de ander vindt. Dat het niet oké was. Dat je het hem nog steeds aanrekent. Dat mag zo blijven, zolang jij dat wilt.

Het tweede is wat het jou nu nog kost. De avonden. De verjaardag waar je niet heen gaat. Het gesprek in je hoofd om 2 uur ’s nachts. Dat is niet van de ander. Dat is van jou, en daar kun je iets mee, ook als het eerste nooit verandert.

Je hoeft dus niet te kiezen tussen “ik vind het nog steeds niet oké” en “ik wil hier vanaf”. Allebei kan tegelijk.

Wat zit er onder “ik kan het niet”?

Haal de ander even weg uit de zin. Niet “zij heeft me laten vallen toen ik haar nodig had”, maar: wat blijft er dan over? Vaak iets als “ik mag op niemand rekenen”. “Ik ben niet belangrijk genoeg.” “Als het erop aankomt, sta ik alleen.”

Dat is de oude zin. Hij hoort meestal bij een vroeger moment, soms iets kleins van lang geleden. De ander heeft die zin niet bedacht. De ander heeft hem alleen weer waar laten lijken. Daarom doet het zo veel pijn: het ging niet alleen om wat er gebeurde, maar om wat het over jou leek te zeggen.

De oude zin kun je wél onderzoeken. Klopt hij? Weet je dat zeker? Wat gebeurt er met je als je hem gelooft? Dat kan allemaal zonder dat de ander ergens aan meedoet.

Wat kun je vanavond doen?

Je kunt vanavond kijken wat het je nog kost, zonder de ander. Just make peace stelt vaste vragen, één per scherm, in drie of tien minuten. Gratis, zonder account. Wat je typt, blijft versleuteld op je telefoon.

  1. Welke zin blijft door je hoofd gaan? Schrijf hem op. “Zij liet me vallen toen ik haar het hardst nodig had.” Geef een cijfer van 0 tot 10 voor hoe erg het nu is.
  2. Waar voel je het? Eerst je lijf: een knoop in je buik, een dichte keel. Dan adem je even, vier tellen in, zes tellen uit. Je blijft erbij, meer niet.
  3. Wat is het vroegste moment dat je je ook zo voelde? Wat besloot je toen over jezelf? Dat is je oude zin.
  4. Is het waar? Neem de tijd. Wacht tot het antwoord vanzelf komt. Kun je absoluut weten dat het waar is? Wat gebeurt er met je als je deze zin gelooft? Wie zou je zijn zonder deze zin?
  5. Kijk ernaar zonder oordeel, en niet in je eentje. Neem het leven zelf erbij en kijk samen. Je hoeft niets op te lossen.
  6. Ben je bereid dit uit handen te geven? Een klein beetje bereidheid is genoeg. De app vraagt niet of je de ander iets kwijtscheldt. Hij vraagt of je bereid bent de oude zin uit handen te geven, aan wat jij boven de lijn zet, standaard het leven zelf. Je schuift een kaartje over de lijn. Op het kaartje staat bijvoorbeeld: “ik vergeef mezelf dat ik geloofde: ‘ik mag op niemand rekenen’.” De ander krijgt geen gelijk. “Nog niet” is ook een antwoord.
  7. Hoe erg is het nu? Een tweede cijfer. Je ziet zelf wat het deed.

Hoe de eerste vraag eruitziet als je het de ander niet kunt kwijtschelden, zie je op niet kunnen vergeven. Is het inmiddels wrok geworden, die bij elke naam weer opkomt, lees dan als de wrok blijft.

Veelgestelde vragen

Ben ik een slecht mens als ik iemand niet kan vergeven?

Nee. Het zegt vooral dat er iets gebeurde wat voor jou echt niet oké was, en dat je dat serieus neemt. Dat is geen gebrek. Je hoeft er ook niets aan te doen. Waar je wel naar kunt kijken, is wat het je nu nog kost, en of je bereid bent dat deel uit handen te geven.

Moet ik eerst praten met de ander?

Niet per se. Een gesprek kan goed zijn, als de ander wil en als het veilig is. Maar vaak wil de ander niet, of is er geen contact meer. Dat hoeft je niet tegen te houden. Alles waar je naar kijkt, zit in jou: de zin, het gevoel, de oude zin eronder. Daar heb je de ander niet voor nodig.

Wat als de ander het nooit toegeeft?

Dan wacht je misschien je hele leven. Veel mensen wachten op een sorry dat niet komt, en blijven daardoor vastzitten aan iemand die al lang verder is. Je kunt het wachten uit elkaar halen van het dragen. Het wachten mag je stoppen. Het dragen kun je uit handen geven. Allebei zonder de ander.

Is uit handen geven hetzelfde als vergeven?

Nee. Bij uit handen geven geef je de oude zin over jezelf aan wat jij boven de lijn zet, niet aan de ander. De ander krijgt geen gelijk, geen vrijbrief, geen bericht. Het enige wat verandert, is hoeveel je er zelf nog van draagt. Wat er gebeurde, blijft wat het was.

Wat als het cijfer na de route niet zakt?

Dat mag. Het cijfer vertelt het eerlijk, ook als er niets verschoof. Soms is de eerste keer alleen kijken al genoeg. Soms zit er meer onder dan in tien minuten past. Zakt het cijfer niet, dan zegt de app dat eerlijk. Een gesprek met een begeleider kan dan een goede volgende stap zijn.

Ken je iemand die hier iets aan heeft? Stuur het door.